“Ik zou die activisten wel één voor één een duwtje willen geven”

Herdenking van Pim Fortuyn in Hilversum. Foto: KL

6 mei, 14:30

Een bronzen plaquette ter grootte van drie klinkers, omgeven door auto’s, afvalcontainers en plantenbakken. Meer herinnert er niet aan de moord op Pim Fortuyn, op vier uur na exact zeventien jaar geleden. Op de parkeerplaats van het Audiocentrum, op het Mediapark in Hilversum, hebben zich negen journalisten verzameld.

Enorme impact

De politieke consensus is de afgelopen twintig jaar flink opgeschoven in de richting van populistisch rechts, bevestigt politicoloog Merijn Oudenampsen. Hij promoveerde vorig jaar op de ideologische bewegingen die ten grondslag liggen aan de Fortuyn-revolte. “Op het gebied van marktwerking had Fortuyn nog wel radicalere voorstellen, zoals het ontslaan van de helft van alle ambtenaren. Maar bovenal op cultureel vlak — als het gaat over cultuur, migratie, vrijheid van meningsuiting — heeft hij een enorme impact gehad.”

6 mei, 19:00

Soms alleen, soms met z’n tweeën of drieën, druppelen afgevaardigden over de loopbrug het Muziekgebouw aan ’t IJ in Amsterdam binnen. Ze komen voor de ‘Renaissancelezing’ van het wetenschappelijk bureau van Forum voor Democratie. Daarvoor heeft de partij Václav Klaus, voormalig president van Tsjechië, ingevlogen. Vooral jonge mannen zijn goed vertegenwoordigd: de blonde mannen hun haar vaak strak naar achteren gekamd, een flink aantal van de donkerharigen met een baardje dat opvallend veel lijkt op dat van hun fractievoorzitter. Ze dragen getailleerde jasjes, beige chino’s, lichtblauw gestreepte overhemden. Zou er een niet-FvD’er tussen lopen, dan pikte je die er makkelijk uit.

Buitenproportionele aandacht

Meer dan vroeger omzeilen populisten de mainstream-media, analyseert Michael Hameleers, universitair docent politieke communicatie aan de Universiteit van Amsterdam. “De media wegzetten als deel van de elite die wegkijkt, is een belangrijk deel van de populistische communicatiestrategie.” PVV en FvD volgen deels het voorbeeld van Trump, en negeren mediakanalen die minder positief zijn. Dat is een verschuiving ten opzichte van de LPF, die meer de media-aandacht opzocht. “Populisten gebruiken bovendien meer dan andere politici social media, omdat die hen een direct controleerbaar platform bieden waarbij ook een directe link met het volk gemaakt kan worden.”

6 mei, 21:30

“Over het klimaat hoeven we ons weinig zorgen te maken, maar onze vrijheid staat onder enorme druk. De elites willen migratie niet stoppen: ze hebben migratie nodig voor hun destructieve plannen om de samenleving te veranderen,” begint Václav Klaus tegen een volle zaal FvD’ers in het Muziekgebouw. Zowel hij als een bestuurslid van het wetenschappelijk bureau hebben even daarvoor kort stilgestaan bij de moord op hun ‘politieke voorloper’ Pim Fortuyn.

--

--

Maeve Kevyn Levie (they/them) is a freelance journalist based in Berlin. | Recent publications and contact info: https://maeve.berlin

Love podcasts or audiobooks? Learn on the go with our new app.

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store
Maeve Levie

Maeve Levie

Maeve Kevyn Levie (they/them) is a freelance journalist based in Berlin. | Recent publications and contact info: https://maeve.berlin